وجه آینده در زبان ترکی استانبولی

تاریخ انتشار :١٤ شهريور ١٣٩٨

وجه آینده در زبان ترکی استانبولی

ساختار وجه آینده در زبان ترکی اصلا سخت نیست و به راحتی می‌توان آن را یاد گرفت. مثلا، برای ساختار آینده، اگر فعل به حرف صامت ختم می‌شود، به آن –acak یا –ecek را اضافه کنید. افعالی مثل (yap، gör و sec) به صامت ختم می‌شوند. اما اگر فعل به یک مصوت ختم شود، حرف «y» برای جلوگیری از تکرار واکه در کلمه قرار می‌گیرد. برای مثال مطابق هارمونی آوایی اصلی و فرعی (minor/major vowel) می‌توان به «-yecek» و «-yacak» اشاره کرد. به همین راحتی!

وجه آینده در زبان ترکی: مثال‌ها

 

seç-ecek
S/he will choose

او انتخاب خواهد کرد.

al-acak
S/he will buy or take

او آن را خواهد خرید/ خواهد گرفت.

gideceğiz
We will go

ما خواهیم رفت.

kesiceksiniz
You (pl) ll cut

شما قطع خواهید شد.

در اینجا جزئیات کوچکی وجود دارد! اگر ریشه‌ی فعل به حرف «e» یا «a» ختم شود، در مکالمات روزمره و با ساختار وجه آینده «e» به «i» و «a» به « ı» تبدیل می‌شود.

وجه آینده در زبان ترکی استانبولی مثال‌ها:

yaşa(y)acak < yaşıyacak.


İzmir’de yaşıyorum
I live in Izmir

من در ازمیر زندگی می‌کنم.

Terle(y) ecek < terliyecek.
Kumsalda terliyeceksiniz.
You (pl) ll sweat at the beach

شما در ساحل عرق خواهید کرد.

کاربرد وجه آینده در زبان ترکی استانبولی تقریبا شبیه کاربرد این وجه در زبان انگلیسی است. برای توصیف اتفاقی که قرار است در آینده رخ دهد یا بیان عملی که هنوز اتفاق نیفتاده‌ است، می‌توان از وجه آینده استفاده کرد. در زبان ترکی استانبولی، فرقی نمی‌کند که برای آن اتفاق برنامه‌ریزی شده باشد یا نه.

وجه آینده، مثال‌ها:

Yarın Mersin’e gideğim
I’ll go to Mersin tomorrow

من فردا به «مرسین» (Mersin) خواهم رفت.

Yarın Mersin’e gidecek
S/he’ll go to Mersin tomorrow

او فردا به «مرسین» (Mersin) خواهد رفت.

 

Yarın Mersin’e gideceksin
You’ll go to Mersin tomorrow

شما فردا به «مرسین» (Mersin) خواهید رفت.

 

وقتی که شما دوم شخص جمع و مفرد را با این وجه صرف می‌کنید، احتمالا باید یک حالت «امری» هم به این ساختار اضافه کنید. حتی اگر در حالتی بی‌ادبانه مطرح شود. این به لحن و نحوه‌ی بیان گوینده بستگی دارد.

به مثال‌های زیر توجه کنید:

Yarın İzmir’e gideceksin.
You’ll go to Mersin even if you don’t want to.

شما به (مرسین) «Mersin» خواهید رفت، حتی اگر نخواهید.

Bu raporları akşamdan önce teslim edeceksiniz.
You’ll hand these reports in before the evening

شما این گزارش‌ها را تا قبل از بعدازظهر تحویل خواهید داد.

صرف افعال ترکی با وجه آینده

مفرد

 

 

Ben

Sen

O

VERB+

(y)eceğim

(y)eceksin

(y)ecek

oku-

okuyacağım

okuyacaksın

okuyacak

kal-

kalacağım

kalacaksın

kalacak

iç-

içeceğim

içeceksin

içecek

جمع

 

Biz

Siz

Onlar

VERB+

(y)eceğiz

(y)eceksiniz

(y)ecekler

oku-

okuyacağız

okuyacaksınız

okuyacaklar

kal-

kalacağız

kalacaksınız

kalacaklar

iç-

içeceğiz

içeceksiniz

içecekler

به مثال‌های زیر توجه کنید

Ödevlerimi yapacağım
I’ll do my homework

من تکالیفم را انجام خواهم داد.

Yaz
Summer

تابستان

Yazlık
Summer house / summer clothes

خانه‌ی تابستانی/ لباس‌های تابستانی

Yarın yazlıkta kalacağım
I’ll stay at the summer house tomorrow

من فردا در خانه‌ی تابستانی خواهم ماند.

همانطور که در جدول می‌بینید، در صرف ضمیر اول شخص جمع و مفرد، حرف «k» به «ğ» تبدیل شده است. این تغییر فقط به این خاطر اتفاق می‌افتد که برای ترک‌زبان‌ها، خیلی راحت‌تر است که به جای تلفظ حرف «k»، صدای قبلی را طولانی‌تر تلفظ کنند.

علاوه بر این، «جیکوب گریم» (Jacob Grimm) و به کمک قانون گریم «Grimm’s law»، پدیده آوایی را به خوبی توضیح داده است.

تغییر صامت در زبان ترکی و تغییراتی که توسط «گریم» توضیح داده شده است، با مفهوم تغییر تکاملی تفاوت‌های اندکی دارد. اما با این حال، آن‌ها هنوز هم از همین مکاتبات منظم استفاده می‌کنند.

وجه آینده در گذشته در زبان ترکی استانبولی (Was about to)

وجه آینده در گذشته در زبان ترکی استانبولی، تقریبا معادل «was about to» یا «Was going to» در زبان انگلیسی است. ساختار این الگو در جدول زیر توضیح داده شده است.

 

مفرد

 

Ben

Sen

O

VERB+

(y)ecektim

(y)ecektin

(y)ecekti

oku-

okuyacaktım

okuyacaktın

okuyacaktı

kal-

kalacaktım

kalacaktın

kalacaktı

iç-

içecektim

içecektin

içecekti

وجه آینده در گذشته در زبان ترکی استانبولی با مثال:

Biraz daha fazla yüzecektim
I was about to swim more
I was going to swim more

می‌خواستم بیشتر شنا کنم.

قرار بود که بیشتر شنا کنم.

Ben de tam eve gidecektim
I was just about to go home

تازه می‌خواستم به خانه بروم.

Fazla içecektik
We were about to drink more

می‌خواستیم بیشتر بنوشیم.

بیایید صرف وجه آینده در گذشته را برای ضمایر جمع در نظر بگیریم:

جمع

 

Biz

Siz

Onlar

VERB+

(y)ecektik

(y)ecektiniz

(y)ecektiler

oku-

okuyacaktık

okuyacaktınız

okuyacaktılar

kal-

kalacaktık

kalacaktınız

kalacaktılar

iç-

içecektik

içecektiniz

içecektiler

 

به مثال‌های زیر توجه کنید:

Ödevlerinizi yapacaktınız
You were going to do your homework

می‌خواستی تکالیفت را انجام دهی.

Yazlığa gidecektiler
They were about to go to the summer house

آن‌ها می‌خواستند به خانه‌ی تابستانی بروند.

Kalacaktılar, n’oldu?
They were about to stay, what happened?

 آن‌ها می‌خواستند بمانند، چه اتفاقی افتاد؟

حالت منفی در وجه آینده

بر اساس آخرین حرف در ریشه‌ی فعل، شما باید یکی از پسوند‌های me یا ma را به آن اضافه کنید. سپس، «ecek» یا «acak» را به فعل متصل کنید. در این صورت می‌توانیم فعلی در وجه آینده بسازیم که حالت منفی دارد.

Ölmeyeceksin

تو نخواهی مرد. ( تو نمی‌میری).

Ben yazmayacağım

I will not write

من نخواهم نوشت.

en yazmayacaksın

You will not write

شما نخواهید نوشت.

O yazmayacak 

He/she/it will not write

او نخواهد نوشت.

Biz yazmayacağız

We will not write

ما نخواهیم نوشت.

Siz yazmayacaksınız

You will not write

شما نخواهید نوشت.

Onlar yazmayacaklar      

They will not write

آن‌ها نخواهند نوشت.

e/i/ö/ü

a/ı/o/u

آخرین واکه‌ در ریشه‌ی فعل

-meyeceğim

 

-mayacağım

 

Ben

-meyeceksin

 

-mayacaksın

 

Sen

-meyecek

 

-mayacak

 

O

-meyeceğiz

 

-mayacağız

 

Biz

-meyeceksiniz

 

-mayacaksınız

 

Siz

-meyecekler

 

-mayacaklar

 

Onlar

حالت سوالی مثبت

برای اینکه یک سوال مثبت را در وجه آینده بسازیم، باید بعد از افزودن پسوند acak یا ecek، فعل را به دو قسمت تقسیم و mi یا mı را به آن اضافه کنیم.

به مثال زیر توجه کنید:

kahve içer misin

آیا شما قهوه می‌نوشید؟

Ben yazacak mıyım?

Will I write?

آیا من خواهم نوشت؟

Sen yazacak mısın? 

Will you write?

آیا تو خواهی نوشت؟

O yazacak mı? 

Will he/she/it write?

آیا او خواهد نوشت؟

Biz yazacak mıyız?   

Will we write?

آیا ما خواهیم نوشت؟

Siz yazacak mısınız?

Will you write?

آیا شما خواهید نوشت؟

Onlar yazacaklar mı?          

Will they write?

آیا آن‌ها خواهند نوشت؟

e/i/ö/ü

a/ı/o/u

آخرین واکه‌ در ریشه‌ی فعل

-[y]ecek miyim

 

-[y]acak mıyım

 

Ben

-[y]ecek misin

 

-[y]acak mısın

 

Sen

-[y]ecek mi

 

-[y]acak mı

 

O

-[y]ecek miyiz

 

-[y]acak mıyız

 

Biz

-[y]ecek misiniz

 

-[y]acak mısınız

 

Siz

-[y]ecekler mi

 

-[y]acaklar mı

 

Onlar

حالت سوالی منفی

این مورد فرق چندانی با حالت سوالی مثبت ندارد. فقط کافی است که پسوند «meyecek» یا «mayacak» را به فعل اضافه و آن را مجددا به دو بخش تقسیم کنید و سپس به آن mi یا mı را اضافه کنید.

به مثال‌های زیر توجه کنید:

Ben izlemeyecek miyim? 

Will I not watch?

آیا من تماشا نخواهم کرد؟

Sen izlemeyecek misin?   

Will you not watch?

آیا تو تماشا نخواهی کرد؟

O izlemeyecek mi?   

Will he/she/it not watch?

آیا او تماشا نخواهد کرد؟

Biz izlemeyecek miyiz?     

Will we not watch?

آیا ما تماشا نخواهیم کرد؟

Siz izlemeyecek misiniz? 

Will you not watch?

آیا شما تماشا نخواهید کرد؟‌

Onlar izlemeyecekler mi?

Will they not watch?

آیا آن‌ها تماشا نخواهند کرد؟

 

e/i/ö/ü

a/ı/o/u

آخرین واکه‌ در ریشه‌ی فعل

-meyecek miyim

-mayacak mıyım

Ben

-meyecek misin

-mayacak mısın

Sen

-meyecek mi

-mayacak mı

O

-meyecek miyiz

-mayacak mıyız

Biz

-meyecek misiniz

-mayacak mısınız

Siz

-meyecekler mi

-mayacaklar mı

Onlar

ساختار وجه آینده در زبان ترکی باستان

در زبان ترکی معاصر، به ندرت از ساختار وجه آینده‌ی نوع دوم استفاده می‌شود. البته ممکن است در زندگی روزمره‌ی خود این ساختار را از زبان بزرگتر‌ها و مسن‌ترها بشنوید، اما اگر جوانی از آن استفاده کند، احتمالا قصد شوخی دارد. با این حال استفاده از این ساختار هنوز هم ایده‌ی خوبی است، چون در برنامه‌های تلویزیونی ترکی، از این ساختار برای طنز زیاد استفاده می‌شود. امروزه، وجه آینده‌ی نوع دوم (Future II)  برای نفرین چیزی یا کسی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در این زمینه به مثال‌های زیر توجه کنید:

Soyu sopu kuruyasıca
lit. (Wish) your breed would dry

ترجمه تحت‌الفظی: الهی که نسلت خشک شود! (الهی که نسلت منقرض شود).

Gün yüzü göremeyesice
(Wish) you won’t see day light

الهی که فردا را نبینی!

این مثال‌ها از جمله معروف‌ترین نمونه‌های وجه آینده نوع دوم هستند. به این نوع جملات در زبان ترکی «beddua» (لعنت) می‌گویند. علت وجود این ساختارها در مقاله‌ی ما این بود که با ساختار آن‌ها آشنا شوید، نه که از آن‌ها استفاده کنید! پس زبان‌آموز خوبی باشید و امیدوارم که وجه آینده را به خوبی یاد بگیرید.

 

 

امتیازدهی : از 1 رای

اگر سوالی دارید همین‌جا بپرسید!

comments

برای مشاوره رایگان با شما تماس می‌گیریم

با ثبت ایمیل یا شماره تلفن خود، از مشاوره رایگان کارشناسان ایران‌مهر بهره‌مند شوید.
تعیین وقت مشاوره